Wycena przedsiębiorstwa polega na oszacowaniu jego wartości ekonomicznej według określonego stanu i na konkretny dzień. W praktyce gospodarczej wycena firmy jest potrzebna w wielu sytuacjach, m.in. przy sprzedaży przedsiębiorstwa, sporach wspólników, postępowaniach sądowych, podziale majątku czy pozyskiwaniu inwestora.

W literaturze i praktyce doradczej stosuje się trzy podstawowe podejścia do wyceny przedsiębiorstw: dochodowe, porównawcze oraz majątkowe.

Podejście dochodowe

Podejście dochodowe opiera się na założeniu, że wartość przedsiębiorstwa jest równa zdyskontowanej wartości przyszłych korzyści ekonomicznych, jakie może ono wygenerować.

Najczęściej stosowaną metodą w tym podejściu jest metoda zdyskontowanych przepływów pieniężnych (DCF).

W metodzie tej:

1. prognozuje się przyszłe przepływy pieniężne przedsiębiorstwa,
2. określa się stopę dyskontową odzwierciedlającą ryzyko działalności,
3. przyszłe przepływy pieniężne przelicza się na wartość bieżącą.

Metoda dochodowa jest szczególnie przydatna przy wycenie przedsiębiorstw, które generują stabilne przepływy pieniężne i mają przewidywalny model biznesowy.

Podejście porównawcze

Podejście porównawcze polega na określeniu wartości przedsiębiorstwa poprzez odniesienie do wartości rynkowej innych, podobnych podmiotów.

W praktyce wykorzystuje się tzw. mnożniki rynkowe, takie jak:

• EV/EBITDA
• P/E (price to earnings)
• EV/EBIT

Jeżeli podobne przedsiębiorstwa są wyceniane np. na poziomie 6-krotności EBITDA, można przyjąć podobny poziom mnożnika dla analizowanego podmiotu, z uwzględnieniem różnic w skali działalności, ryzyku czy strukturze finansowania.

Podejście porównawcze jest często stosowane przy wycenie spółek działających w branżach, dla których dostępne są dane rynkowe.

Podejście majątkowe

Podejście majątkowe zakłada, że wartość przedsiębiorstwa odpowiada wartości jego aktywów pomniejszonej o zobowiązania.

W praktyce stosuje się m.in.:

• metodę skorygowanych aktywów netto,
• metodę wartości likwidacyjnej.

Podejście majątkowe jest często wykorzystywane w przypadku przedsiębiorstw posiadających znaczny majątek trwały lub gdy działalność operacyjna nie generuje stabilnych dochodów.

Wybór metody wyceny

Dobór odpowiedniej metody zależy od wielu czynników, w szczególności:

• charakteru działalności przedsiębiorstwa,
• dostępności danych finansowych,
• celu wyceny.

W praktyce często stosuje się kilka metod równocześnie, aby uzyskać możliwie najbardziej wiarygodny obraz wartości przedsiębiorstwa.

Wycena przedsiębiorstwa jest procesem złożonym, wymagającym analizy finansowej, znajomości rynku i branży, w której przedsiębiorstwo funkcjonuje oraz odpowiedniego doboru metod wyceny. Aby uzyskać najbardziej rzetelną ocenę wartości przedsiębiorstwa, wyceniający wykorzystuje jedną z ww. metod lub co zdarza się częściej, łączy kilka metod.

Do pełnej wyceny zasadniczo potrzebna jest współpraca obu stron tj. wyceniającego i zamawiającego, ponieważ wiele informacji na temat funkcjonowania przedsiębiorstwa można uzyskać jedynie u źródła.

Bibliografia

1. A. Damodaran, Investment Valuation, Wiley.
2. A. Panfil (red.), Wycena przedsiębiorstwa – metody i procedury, Poltext.